Uzman Diyetisyen Özgür G.
08.05.2023

D3 Vitamini Eksikliği Neden Olur? Belirtileri Nelerdir?

D3 vitamini bir diğer adıyla kolekalsiferol; D vitaminin insan ve hayvanlardaki formudur ve yağda çözünen vitaminler arasında yer alır. Kemik ve dişlerin sağlıklı gelişiminden bağışıklık sisteminin normal fonksiyonlarını yerine getirmesine kadar pek çok vücut işlevlerinde önemli rollere sahiptir. Güneş ışınlarının yardımıyla ciltten D vitamini sentezi yapılabilir ve D vitamini içeren besinler diyete eklenerek vücudun D3 vitamini ihtiyacı karşılanabilir. Ayrıca D vitamini içeren takviyeler doktor kontrolünde kullanılabilir. D3 vitamini ile ilgili ayrıntıl bilgiler için “D3 Vitamini Nedir? Ne İşe Yarar?“ içeriğimizi okuyabilirsiniz. 

Vücut güneş ışığından yeterli derecede faydalanamadığında ya da diyetten yeterli D vitamini alamadığında D3 vitamini eksikliği yaşanabilir. Bu durum kemik yoğunluğunda azalmaya, osteoporoz ve kemik kırılmalarına yol açabilir. D3 vitamini eksikliği tüm dünyada yaygın bir sağlık problemidir.(1) D3 vitamini eksikliği belirtileri hakkında daha detaylı bilgiler için okumaya devam edin…

İçerikler (Gizle-)
  1. D3 Vitamini Eksikliği Nedir?

  2. D3 Vitamini Eksikliği Neden Olur?

  3. D3 Vitamini Eksikliği Belirtileri Nelerdir?

    1. Enfeksiyonlara Yakalanma Riskinde Artış

    2. Yorgunluk ve Halsizlik Hissi

    3. Bel ve Sırt Ağrıları

    4. Yara İyileşmesinde Gecikme

    5. Kemik Yoğunluğunda Azalma

    6. Kilo Almak

  4. D3 Vitamini Eksikliği Nelere Yol Açar?

  5. Günlük D3 Vitamini İhtiyacı Ne Kadardır?

İçerik

D3 Vitamini Eksikliği Nedir?

Vücut dokularında yeterli miktarda D3 vitamini bulunmadığında vitamin D3 eksikliği belirtileri ile karşı karşıya kalabilirsiniz. Vücudunuzda yeterince D vitamini olup olmadığını anlamak için kandaki D vitamini formu olan 25-hidroksivitamin D konsantrasyonu ölçülür. Buna göre;

  • 50 nmol/L (20 ng/mL) veya üzeri seviyeler kemik ve genel sağlık için yeterli kabul edilir.
  • 30 nmol/L'nin (12 ng/mL) altındaki seviyeler ise çok düşüktür. D3 vitamini eksikliği belirtileri görülür, kemikleriniz zayıflayabilir ve sağlığınızı olumsuz şekilde etkileyebilir.
  • 125 nmol/L'nin (50 ng/mL) üzerindeki seviyeler ise çok yüksektir ve sağlık sorunlarına neden olabilir.(2)

D3 Vitamini Eksikliği Neden Olur?

D3 Vitamini Eksikliği Belirtileri Nelerdir?

D3 vitamini eksikliğinin iki temel nedeni vardır:

  • D3 vitamini içeren besinlerin yetersiz tüketimi ve/veya güneş ışığından yeterince D vitamini alamamak,
  • D3 vitamini emilimi ve kullanımında sorunlar yaşamak.

Bunlara ek olarak aşağıdaki bazı durumlar, D3 vitamini eksikliği belirtileri yaşanmasına neden olabilir:

  • Çölyak, kistik fibrozis, Crohn's gibi hastalıklar bağırsaklardan yeterince D3 vitamini emilmesini engelleyebilir.
  • Beden kitle indeksi 30’un üzerinde olan obez bireylerde, yağ hücreleri D vitaminin hücrelerden salınımını engelleyebilir. Bu durum kanda 25-hidroksi vitamin D konsantrasyonunun azalmasına neden olabilir.
  • Vücutta D vitaminin kullanılabilir forma dönüşmesi için karaciğer ve böbreklerden salgılanan enzimler ihtiyaç duyulur. Karaciğer ve böbrek hastalıklarında bu enzimlerin üretimi azalır ve D vitamini eksikliği belirtileri görülebilir.
  • Gastrik bypass ameliyatı gibi kilo verme ameliyatları, midenin ve bağırsakların boyutunu küçülttüğü için bazı besinlerin, vitamin ve minerallerin yeterli miktarda emilmesini önleyebilir. Kilo verme ameliyatı olanlarda D3 vitamini eksikliği görülebilir.
  • Müshil, steroid, kolesterol düşürücü, nöbet önleyici, kilo verme gibi bazı ilaç çeşitleri d vitamini emilimini azaltarak D3 vitamini eksikliğine neden olabilir.(3)

D3 Vitamini Eksikliği Belirtileri Nelerdir?

D vitamini vücutta depo edilebilen bir vitamindir ve eksikliğine bağlı olarak gelişen belirtilerin ortaya çıkması birkaç ay ya da yıl alabilir. D3 vitamin eksikliği belirtileri aşağıdaki durumları kapsayabilir:

D3 Vitamini Eksikliği Nelere Yol Açar?

Enfeksiyonlara Yakalanma Riskinde Artış

D3 vitaminin vücuttaki en önemli rolü hastalık yapıcı mikroorganizmalara karşı koyan bağışıklık sistemine yardımcı olmaktır. D3 vitamini eksikliğinde bağışıklık sistemi normal fonksiyonlarını yerine getirmekte zorlanabilir. Özellikle soğuk algınlığı ve grip gibi enfeksiyonlara yakalanma riskinde artış yaşanabilir.

Yorgunluk ve Halsizlik Hissi

D3 vitamini eksikliği ile ilgili yapılan çalışmalarda düşük D vitamini düzeyine sahip insanlarda uyku kalitesinde bozulmalar, uyku süresinde kısalma ve uykuya dalmada problemler gözlenmiştir. Vücut uyku sırasında tam anlamıyla dinlenir ve hasar gören hücrelerin onarımı gerçekleşir. Yetersiz D3 vitaminine bağlı olarak vücut yeterince dinlemediği için yorgunluk ve halsizlik hissi D3 vitamini eksikliği belirtileri arasında sayılabilir.

Bel ve Sırt Ağrıları

D3 vitamini, vücudun kalsiyum emilimini artırarak kemik sağlığının korunmasına destek olabilir. Yapılan çalışmalarda kronik bel ve sırt ağrısı yaşayanlarda D3 vitamini eksikliği gözlenmiştir.

Yara İyileşmesinde Gecikme

D3 vitamini, yeni cilt hücrelerinin sentezi ve hasar gören hücrelerin onarımına yardımcı olabilir. Ayrıca bağışıklık sistemi üzerindeki etkisi sayesinde ameliyat ya da yaralanma sonrası iyileşme sürecini destekleyebilir. D3 vitamini eksikliğinde yara iyileşmesinde gecikmeler gözlenebilir.

Kemik Yoğunluğunda Azalma

D3 vitamini, kalsiyumun vücut tarafından emilmesi ve kullanılmasında önemli rol oynar. Kalsiyum kemiklerin sağlıklı gelişimi için önemli bir mineraldir. Kemik mineral yoğunluğunda azalma D3 vitamini eksikliği belirtileri arasında sayılabilir. 

Kilo Almak

D3 vitamini ile ilgili yapılan çalışmalar, düşük D3 vitamini seviyelerinin karın çevresinde yağlanmalara ve kilo artışına neden olabileceğini ileriye sürmektedir. Nedensiz kilo alımı D3 vitamini eksikliğine bağlı olabilir. 

Bu belirtilere ek olarak saçların dökülmesi, kas ağrıları, anksiyete ve depresyon gibi semptomlarda D3 vitamini eksikliği belirtileri olarak kabul edilebilir.(1) Vücut fonksiyonlarının normal işleyişi açısından önemli E ve C vitaminleri hakkında ayrıntılı bilgiler için “E Vitamini Eksikliği Belirtileri” ve “C Vitamini Eksikliği Belirtileri” içeriklerini inceleyebilirsiniz.

D3 Vitamini Eksikliği Nelere Yol Açar?

D3 Vitamini Eksikliği Nelere Yol Açar?

D3 vitamini; kanda ve kemiklerdeki kalsiyum dengesini korumak, kemik iliğinden yeni hücre sentezine katkıda bulunmak gibi hayati vücut fonksiyonlarında görev alır. Vücut, yeni kemik hücresi sentezi için fosfor ve kalsiyum minerallerine ihtiyaç duyar. D3 vitamini, bağırsaklardan kalsiyum ve fosforun geri emilimini sağlayarak vücut tarafından kullanılmasına yardımcı olur. D3 vitamini eksikliğinde;

  • Bağırsaklardan kalsiyum ve fosforun geri emilimi sağlanamaz, kandaki kalsiyum seviyesi düşer. 
  • Kan kalsiyum seviyesini normal tutmak için paratiroid bezi, kemiklerden kalsiyum çekmek için aşırı çalışır ve hiperparatiroidizm denilen bir durum ortaya çıkar. 
  • Hiperparatiroidizm; kas zayıflıkları, kramplar, yorgunluk ve depresyon gibi belirtilere neden olabilir. 
  • Kemiklerden kalsiyum çok hızlı çekildiği için yenilenemez; yetişkinlerde osteomalazi (yumuşak kemikler) ve çocuklarda raşitizme neden olabilir. Bu durum yetişkinlerde kemiklerin güçsüzleşip çabuk kırılmasına; çocuklarda ise kemiklerin eğilmesine ya da bükülmesine bağlı olarak kemik gelişim bozukluklarına yol açabilir.(3)

Günlük D3 Vitamini İhtiyacı Ne Kadardır?

Günlük D3 vitamini ihtiyacı yaşa, hamile ve emzirme gibi özel durumlara göre farklılık gösterir. Günlük alınması önerilen D3 vitamini miktarı şöyledir:

0-12 ay bebeklerde 10 mcg (400 IU)/gün
1-13 yaş arası çocuklarda 15 mcg (600 IU)/gün
14-18 yaş arası gençlerde 15 mcg (600 IU)/gün
19-70 yaş arası yetişkinlerde 15 mcg (600 IU)/gün
71 yaş ve üstü yetişkinlerde 20 mcg (800 IU)/gün
Hamile ve emziren kadınlarda 15 mcg (600 IU)/gün(2)

Not: Bu metin tüketicileri konu özelinde objektif bir şekilde bilgilendirme amaçlı yazılmıştır.

Önerilen Bloglar

Uzm. Dyt. Pelin A.
03.05.2024

Yorgunluk ve Halsizliğe İyi Gelen Vitaminler Nelerdir

Her gün yeterli uyku almanıza, dengeli beslenmeye dikkat etmenize ve düzenli egzersiz yapmanıza rağmen yorgunluk ve halsizlik mi yaşıyorsunuz?

Uzm. Dyt. Pelin A.
03.05.2024

Enerji Veren Vitaminler Nelerdir

Yorgunluk, bitkinlik ve düşük enerji seviyeleri, doktorların en sık karşılaştığı şikayetler arasındadır.

Uzm. Dyt. Özgür G.
08.12.2023

Biotin Eksikliği Belirtileri Nelerdir

Suda eriyen B grubu vitaminlerinden biri olan biotin, doğal olarak bazı besinlerde ve takviyelerde bulunur.